با سلام

موضوع سهميه بندي كه اين روز ها نقل محافل سياسي و غير سياسي شده است شايد يكي از مهمترين و اثر گذار ترين پديده هاي سياسي - اقتصادي كشور در دهه حاضر مي باشد كه علي رغم آثار مثبت آن در چرخه اقتصاد و صرفه جويي ارزي ناشي از آن باعث نگراني هاي عمومي در زمينه هاي مختلف گرديده است كه بد نيست به چند نكته در اين زمينه اشاره كرد.

1- با توجه به فرهنگ فرد گرايي موجود در كشور متاسفانه  عده اي فقط به محدوديت ايجاد شده در استفاده از وسايل نقليه شخصي خود مي باشند و به اين خاطر با موضوع به طور كل مخالف مي باشند و فوايد سهميه بندي براي كل كشور  را بر ضرر مختصر شخصي خويش ترجيح نمي دهند. اين عده اغلب از طبقه مرفه جامعه مي باشند كه مطمئنا در نهايت ، سهميه بندي و افزايش قيمت بنزين تاثيري به حال آنان نخواهد داشت .

2- مسافركشان شخصي كه بعضا اطلاعيه هاي سازمان تاكسي راني و راهنمايي و رانندگي را در چند ماه گذشته براي ثبت نام جدي نگرفته بودند  و مسافركشي با ماشين هاي شخصي كه شغل اصلي آنه به حساب مي آيد اكنون با سهميه بندي بنزين محكوم به مراجعه به مراكز راهنمايي و رانندگي و طي مراحل هفت خوان اداري براي تحويل كارت سوخت با ظرفيت مناسب شده اند كه اين مشكل نيز موقت مي باشد و پس از مدتي حل خواهد شد

3- با سهميه در نظر گرفته شده براي خود رو هاي شخصي ،خود رو هاي شخصي  در شهرستان هاي كوچك با مشكل خاصي روبرو نيستند و در صد زيادي از آنها مصرفي كمتر از 100 ليتر در ماه خواهند داشت اما در شهر هاي بزرگ مانند تهران و مشهد سهميه بندي بنزين بيشتر با جيره بندي بنزين مترادف است  و اختصاص حدود 3 ليتر در روز  به خودرو ها باعث كاهش چشمگير مصرف در شهر هاي بزرگ گرديده است كه اين امر باعث روي آوردن مردم اجبارا به وسايل حمل و نقل عمومي شده است كه با توجه به افزوده نشدن ظرفيت ناوگان حمل نقل عمومي متانسب با اين واقعه باعث بروز مشكلاتي براي ساكنين كلان شهر ها  گرديده است

4- افزايش ظرفيت ناوگان عمومي حمل ونقل علاوه  بر كاستن نياز استفاده از وسايل شخصي خود باعث ايجاد اشتغال در اين زمينه مي شود لذا حتي بدون در نظز گرفتن مزيت ياد شده دولت موظف است نسبت به افزايش وسايل نقليه عمومي علي الخصوص اتوبوس هاي CNG در تمام شهر هاي كشور و همچنين افزايش ظرفيت وايجاد خطوط مترو يا منو ريل ( كه احداث آن به مراتب هزينه كمتري نسبت به مترو دارد )، در شهر هاي بزرگ  اقدام سريع نمايد تا با جلب اعتماد عمومي نسبت به سيستم حمل ونقل شهري باعث صرفه جويي بيشتر بنزين و سوخت شود

5- امروزه متاسفانه علي رغم مواجه بودن كشور با مشكل مصرف بي رويه بنزين توليد انبوه خودرو هاي داخلي نظير سمند ؛ پژو، .... كه مصرف سوخت بالاي 10 ليتر در هر 100 كيلو متر مي باشند امري غير منطقي به نظر مي رسد و همچنين وجود خودرو هاي قديمي ومستهلك و فرسوده  و وجود خودرو هاي 6،8سيلندر باعث گرديده كه ميانگين مصرف خودرو هاي كشور داراي ميانگين 12 ليتر در هر100 كيلو متر باشد كه ميانگين مصرف جهاني 6تا 8 ليتر در هر 100 كيلو متر مي باشد كه اين خود يكي از مهمترين دلايل   و شايد مهمترين دليل مصرف چند برابر بنزين در ايران نسبت به ساير كشور ها مي باشد لذا دولت موظف است تا با تدوين سياست هاي ميان مدت نسبت به توليد خودرو هاي با مصرف كم يا سوخت پاك از طريق تشويق و اجبار خودرو سازان ، قطعه سازان و وارد كنندگان خود رو اقدام جدي و فوري نمايد .

6- با سهميه بندي بنزين در روز هاي اخير متاسفانه شاهد وجود بازار سياه بنزين و فروش سهميه بنزين با قيمت هاي بالا كه خود باعث ايجاد درآمد براي عده اي گرديده است . دولت موظف است تا با تعيين نرخ منطقي براي فروش آزاد بنزين مانع اين روند شود . زيرا با وجود بنزين آزاد در جايگاه هاي سوخت با قيمت منطقي انگيزه براي خريد و فروش سهميه و سوداگري از بين خواهد رفت.

7- همان گونه كه قبلا نيز بيان شد متاسفانه وجود رابطه ذهني و القايي بين افزايش قيمت در بنزين با افزايش قيمت در ساير كالا ها  با سهميه بندي  بنزين شاهد چندين جهش در افزايش قيمت ها هستيم ( 1- جهش در اول سال 2-جهش قيمت ها با اعلام سهميه بندي بنزين 3- جهش قيمت ها با اعلام نرخ قيمت بنزين آزاد ظرف چند روز آينده ) كه نيازمند كنترل شديد قيمت ها از سوي دولت است اگر چه مبارزه دولت با گراني در سال هاي اخير به موضوع طنز تكراري بدل گرديده است .

8- در شرايطي كه مصرف بي رويه بنزين و واردات گسترده آن كه هزينه بسيار زيادي براي اقتصاد كشور داشت  وبه رغم مخالفت هاي صورت گرفته در كشور اقدام سهميه بندي بنزين عملي درست و منطقي به حساب مي آيد و اگر اقدامات بعدي آن نظير افزايش ظرفيت حمل و نقل عمومي ، كاهش قيمت استفاده از وسايل نقليه عمومي ،  توليد وسايل نقليه مطابق با استاندارد مصرف جهاني سوخت ، و هزينه كردن درست وعلمي مبالغ حاصل از صرفه جويي يارانه  بنزين در زمينه هاي مناسب از سوي دولت باعث ايجاد فرصت بسيار مناسب براي كشور گرديده است كه در صورت مديريت صحيح اين فرصت شاهد نتايج مثبت اين اقدام در كوتاه مدت و ميان مدت خواهيم بود .

حمید قربانی